نياز فرزند خود را دريابيد

آيا مي‌پذيريد نوجوان شما هم حريم خصوصي دارد؟

مترجم :‌لادن شريعت زاده

منبع:Parenting 2003

برخي برخوردهاي فرزندتان را در چارچوب نياز طبيعي او به تنهايي و جدايي مفيد از خودتان بپذيريد

چطور مي‌توان با نوجواني كه به تمام سؤالهاي شما جواب «خوب» «هيچ چيز» يا «نمي‌دانم» مي دهد ارتباط برقرار كرد؟

اميلي هميشه عادت داشت وقتي از مدرسه به خانه مي آمد به آشپزخانه پيش مادرش برود كارهاي مدرسه‌اش را انجام دهد و با مادرش درباره آنچه در طول روز برايش اتفاق افتاده بود صحبت كند . مادرش در اين باره مي گويد:« اما همه اينها وقتي او كلاس چهارم بود تغيير كرد اين روزها وقتي او به خانه مي آيد به اتاقش ميرود و در را مي بندد او فقط علاقه دارد با دوستش تلفني صحبت كند.» اين امري كاملاً طبيعي است حتي بچه هايي كه بطور طبيعي پر حرف هستند وقتي بزرگتر مي شوند كم حرف و تودار مي شوند. سؤالات ساده اي مانند « مدرسه چطور بود؟ » تجاوز به زندگي خصوصي شان محسوب مي شود.

اين واكنش ها در واقع علايم نياز به تنهايي و انزوا ، شروع جدايي طبيعي و مفيد، از والدين است در چنين شرايطي كودكان به نصايح و حمايت شما بيشتر از قبل نياز دارند.

اما زمان مناسب را بايد انتخاب كنيد.

ممكن است هر كودك زمان خاصي مستعد نزديكي و صميميت و صحبت باشد مثلاً وقتي كه با فرزندتان براي تمرين فوتبال مي رويد يا بعد از مدرسه در آشپزخانه مشغول خوردن غذاي ساده اي است . يا شايد براي بسياري از بچه ها بهترين زمان صحبت كردن زمان خواب باشد وقتي كه آنها اين احساس را دارند كه به كودكان شبيه ترند.

بعضي اوقات والدين تصور مي كنند كه داشتن برنامه زمانبندي مشخص با كودكان مثلاً هنگام ناهار، يا قدم زدن در يك پارك مي تواند شروع يك گفت و گو باشد و اغلب هم همين طور است اما براي والدين پرمشغله گردش تفريحي برنامه ريزي شده نمي تواند جانشين رفتارها و تأثيرات متقابل روزانه شود.

اليزابت گاتري (Elisabeth Guthrie) روانپزشك كودكان مي گويد:« در اين مرحله خيلي اهميت دارد كه والدين تا حد امكان اطراف كودكانشان باشند.»

مي توان شنونده خوبي بود

فرزند 10 ساله شما با حالت انفجار وارد خانه مي شود كاملاً‌ مشخص است كه از موضوعي ناراحت و عصباني است وقتي لباسش را در مي آورد مي پرسيد موضوع چيست؟ اتتفاقي افتاده ؟ مشكلي پيش آمده است؟ طبق معمول به شما جواب مي دهد چيزي نيست خوبم.

به جاي آنكه با پرسش هاي بيشتر او را عصباني كنيد به او كمي فرصت دهيد. بعضي كودكان براي پردازش احساساتشان نياز به زمان دارند و ممكن نيست بتوانند با صراحت اعلام كنند كه واقعاً‌ چه مشكلي پيش آمده است. بعد با سؤال مخصوص موضوع مورد نظر را مجدداً مطرح كنيد براي مثال مي توانيد بگوييد امروز بعد از ظهر به خاطر موضوعي ناراحت بودي؟ يا آيا امروز مورد ناراحت كننده اي اتفاق افتاده بود؟

به زندگي خصوص آنها احترام بگذاريد.

وقتي روبروي يك ديوار سنگي قرار داريد به طور طبيعي مي خواهيد هر ترك يا درز كوچكي را به حداكثر برسانيد. بخصوص اگر كسي آن اطراف نباشد. به همين گونه من هم اغلب وسوسه مي شوم كه خاطرات روزانه دختر 11 ساله ام را بخوانم. اما هميشه چيزي مرا از اين كار منع مي كند. چون كاملاً مطمئن هستم كه تلاش زيادي مي كنم تا زندگي او را خراب نكنم و به طور غريزي اين احساس را دارم كه تجاوز  به زندگي خصوصي او كار اشتباهي است. متخصصان مي گويند اگر كودكان نسبت به شما احساس بي اعتمادي داشته باشند سكوت كرده و به شما چيزي نمي گويند.

اين بدان معنا است كه «اي ميل»‌هاي آنها را نخوانيد و در يادداشت هاي روزانه شان تجسس نكنيد يا به تلفن هايشان گوش ندهيد. همچنين وقتي از روي اعتماد چيزي به شما مي گويند آن را به ديگران نگوييد.

حتي طرح چيزهاي خيلي معمولي و پيش پا افتاده مي تواند موجب ناراحتي هاي بزرگ شود.

شما مي توانيد براي به دست آوردن شناخت بهتر روي فرزندتان دوستان او را به خانه دعوت كنيد و آنها را بشناسيد. دكتر گاتري مي گويد با والدين ديگر در ارتباط باشيد نگراني هايتان را مطرح كنيد و ببينيد رابطه آنها با فرزندانشان چگونه است.

روشهايي براي ايجاد نزديكي و صحبت با كودك

q                     بهترين زمان را براي صحبت با او انتخاب كنيد مثلاً‌ قبل از خواب يا در اتومبيل يا هنگام قدم زدن

q                     صحبت را با چيزي كه مورد علاقه اوست شروع كنيد مثلاً موسيقي ، فيلم يا مد.

q                     سؤالاتي بپرسيد كه نتواند با بله يا خير پاسخ بدهد.

q                     با احساس همدلي به او گوش بدهيد.

q                     نظر كودك را پرسيده و آن را تأييد نماييد ، حتي اگر موافق آن نيستيد.

روشهايي كه به كم حرفي و دور كردن كودك از شما منجر مي شود

q                    سخنراني يا تك گويي .

q                     عقايدشان را دست كم گرفتن و تحقير آنها.

q                     سؤال پرسيدن وقتي مي دانيد تمايلي به صحبت ندارد.

q                     خواندن «اي ميل» او به طور مخفيانه يا گوش كردن به صحبت هايش با ديگران .

q                     در مورد آنها قضاوت عجولانه و غير منصفانه كردن .