خيلي از ما، حداقل در مقطعي از زندگي، كارمند كس ديگري هستيم بنابراين لازم است خوب بدانيم چه چيزي او را ناراحت ميكند و از كوره در ميبرد يا چطور ميتوانيد روي او تاثير خوبي بگذاريد. تا به حال چقدر به شخصيت مديرتان توجه كردهايد؟ چطور عمل ميكند؟ به نظرتان چه كارهايي او را جوشي ميكند يا به مذاقش خوش ميآيد؟ اگر مديرتان آدم سختگيري است شما هم خيلي راحت عصباني ميشويد اگر هم مدير خوبي باشد دلتان ميخواهد شما را تاييد كند. تشخيص عواملي كه باعث موفقيت و قوي شدن روابط كاري ميشود مهارتي است كه بايد در محل كار حتما به كار گرفته شود. يكي از راههاي موفقيت در اين كار شناسايي تيپ شخصيتي مدير است. به اين مثالها دقت كنيد. مدير آقاي الف آدم اجتماعي و برونگرايي است، پر انرژي و پر از ايدههاي رنگارنگ است. پشت هم پيشنهادهاي جديد ميدهد و كمتر به كارهاي خوب كارمندانش توجه ميكند. اين مدير فكر ميكند كارمندانش ميدانند كه او از آنها سپاسگزار است و براي آنها ارزش قائل ميشود. مدير آقاي ب سختكوش است و سازماندهي شده عمل ميكند و كار كارمندانش را جزءبهجزء مديريت ميكند. آقاي ب نگران است كه مديرش به او اعتماد نداشته باشد و به او ترفيع ندهد. اين دو مدير دو تيپ شخصيتي متفاوت دارند. ولي اين تفاوت چه تاثيري بر كارمندان دارد؟
متخصصان روابط شغلي آدمها را در محيط كار به چهار تيپ شخصيتي متفاوت تقسيم ميكنند: رهبر، مردمي، آزادمنش و كاري. عموما بيشتر مردم تركيبي از دو تيپ هستند. هر چه تصوير آشكارتري درباره تيپ شخصيتي مديرتان و نيز خودتان داشته باشيد راحتتر ميتوانيد بفهميد او در هر مقطعي چه عملكردي دارد، نقاط قوت و ضعفش چيست و چگونه ميتوانيد با همديگر به بهترين نتيجه برسيد.
رهبرها
رهبرها به نتيجه معطوف هستند. آنها تصوير بزرگ را ميبينند و كاري ميكنند كه محقق شود. آنها خود را قاطع و صادق ميدانند، با مشكلات مستقيم روبهرو ميشوند و ميتوانند در شرايط سخت تصميمگيري كنند. علاوه بر اين، ميپذيرند كه گاهي وقتها با ديگران ناشكيبايي ميكنند و معمولا اهميت تعريف كردن و آگاهي دادن به ديگران را فراموش ميكنند.
مردميها
مردميها به روابط بيشتر توجه دارند. آنها از كاركردن با ديگران لذت ميبرند. رابط و شنوندههاي بسيار خوبي هستند و از كمك به ديگران لذت ميبرند. اين افراد اجتماعي، دلسوز و به دنبال تاييد هستند و از درگيري دوري ميجويند. اين ويژگي باعث ميشود مردميها هنگامي اخذ تصميمهاي مهم كه بعضيها دوست ندارند دچار مشكل شوند.
آزادمنشها
آزادمنشها به دنبال ماجراجويي و هيجان هستند. اين افراد خطر ميكنند و با استفاده از قوه تخيل قويشان مسائل را به روشهاي نوين و غير معمول حل و فصل مي كنند. آزادمنشها در حل مشكلات بسيار موفق هستند، بسيار خلاقند و در شرايط بحراني خوب عمل ميكنند اما در جزئيات مشكل دارند و نميتوانند كارها را تا آخر دنبال كنند و آنها را تمام و كمال انجام بدهند. مقررات سخت را برنميتابند و معمولا حواسشان آسان پرت ميشود و از كارهاي روزمره زود خسته ميشوند.
كاريها
آخرين گروه شخصيتي كاريها هستند. اينها عاشق كار كردن هستند و خودشان و ديگران را با برنامهها و سيستمهاي از پيش تعيين شده براي هر موقعيتي وفق ميدهند. آدمهاي دقيقي هستند و در موقعيتهاي پيشبينيپذير خوب خودشان را نشان ميدهند. نقطه ضعف اينها اين است كه ممكن است كمالگرا بشوند و نميتوانند خودشان را با تغييرات هماهنگ كنند.
ممكن است با مرور اين تيپهاي شخصيتي متوجه بشويد يكي از اينها كاملا با خلق و خوي شما مطابق است. به خاطر داشته باشيد بيشتر آدمها معمولا ويژگيهاي دو گروه را با هم دارند. حالا به مديرتان فكر كنيد تا متوجه بشويد كدام شخصيت با او هماهنگ است. آيا شبيه شماست يا با شما فرق دارد؟
حالا دوباره مثالهايمان را به ياد بياوريد. مدير آقاي الف رهبر و آزادمنش است در حالي كه آقاي الف مردمي و كاري است. آنها دقيقا بر عكس هم هستند اما همزمان نقاط قوت همديگر را كامل ميكنند و ضعفهاي هم را ميپوشانند. هر چه آقاي الف بيشتر با روحيات مديرش آشنا بشود كمتر از روش كاركردن او ناراحت ميشود. او از مديرش ياد ميگيرد و از آن پس ميتواند راحتتر پيشنهادهايي مطرح كند كه به نفع مدير باشد مثل اين كه چطور مدير ميتواند با كارمندانش مستقيم رابطه برقرار كند. رئيس آقاي ب كاري و رهبر است و آقاي ب مردمي و كاري. هر دو آنها كاري هستند و دوست دارند همه جزئيات مشخص باشد و وقتي همه چيز تحت كنترل باشد احساس راحتي بيشتري دارند. هنگامي كه آقاي ب متوجه بشود مديرش مثل اوست ميفهمد كه به او اعتماد دارد فقط مانند خودش زيادي درگير جزئيات است. او ميتواند با به كارگيري مهارتهاي شخصيت مردمياش رابطه همكاري با مديرش را بهبود ببخشد. درك تيپ شخصيت خود و مديرتان باعث ميشود رابطه كاري مثبت و موثري با او برقرار كنيد. اگر بخواهيد با هم رابطه كاري خوبي داشته باشيد، حتي اگر تفاوتهايي بين شما وجود داشته باشد، شرايط برنده- برنده به وجود ميآيد.
روزنامه شرق 19/3/86