نقش موسيقي در تلاوت قرآن

با شكوه ترين بعد اعجاز بياني ، قرآن كريم ، همسازي با نغمه هاي دلنشين و آهنگهاي وزين صوتي است آنگاه كه با صدايي گرم و زيبا و آوائي نرم و فريبا دمساز گردد آتشي بر خرمن دلها افكند و اخگر پر فروغش جهانيان را بسوز و گداز وا دارد .

          در دستور تلاوت قرآن كريم آمده است : قرآن را با آهنگي حزين و نغمه اي دلنشين تلاوت كنيد ، بگرييد و بگريانيد . ( م 12 : ص 191 ) ¹

          اصولا عبارت و جمله بنديهاي قرآن به گونه اي تنظيم شده است كه روان ، يكنواخت ، هماهنگ و همساز است . حروف و كلمات متناسب و هم ، پيوسته به يكديگر پيوند خورده اند . با اينكه قرآن كلام منثورات به كلام منظوم بيشتر شباهت دارد و با آنكه خطاب و عتاب است به افسونگري و سحرانگيزي بيشتر مي ماند بدين ترتيب وصف سبك نويسي در لغت نامه عرب ببار آورد و نظم و تأليف جديدي به جهانيان ارائه نمود و اعراب و حهانيان را به حيرت و شگفتي وا داشت .

          ادباي عصر حاضر و سخنواران دورة معاصر ، نيز همگان با گذشتگان هم آواز همان سخنان را تكرار مي كنند :‌ كه والاتر از شعر است و شيواتر از هر كلام ،‌ بي نظير و بي مانند همانا كلام خداست . م 3 :‌ 176 ص

          قاري قرآن اگر نيك تلاوت كند آنگونه كه خواست قرآن است ، آنطور كه خواست خود اوست . هر آينه مي يابي ، آواي هماهنگ و نغمه اي فراگير تمام وجودت را فرا گرفته و با اينكه قرآن شعر نيست ولي در آن چيزي مي يابي كه در شعر و نغمه هاي ديگر هرگز يافت نمي شود .

          آري از نغمة قرآن چنان سر خوش مي گردي كه هرگز در لذتهاي ديگر آن چنان خوشي نخواهي ديد . اين حروف قرآني است و كلام آسماني است كه با نظم و ترتيب خاص خود و با فاصله اي رديف و اين چنين جمال و زيبايي آفريده است . م 3 : 176 ص ²  

1 – علامه مجلسي ،‌ محمد باقر ، بحار الانوار ،‌ ج9 ، بيروت ، مؤسسه الوفاء – 1403

2 – ايراني الكبير ، حقيقت موس يقي غنائي ، تهران :‌ انتشارات سازمان تبليغات اسلامي – 70