آينده عراق

اشاره:
تاكنون سناريوهاي مختلفي براي حكومت آينده مطرح شده است مطلبي كه درپيش روي داريد جديدترين سناريو آمريكا تحت عنوان «پروژه آينده عراق» است. دراين سناريو خطوط كلي پس از صدام ونقش شركت هاي نفتي درتحولات عراق ترسيم شده است.
اگرچه دليل رسمي لشكركشي احتمالي آمريكا به عراق خلع سلاح اين كشورو ازبين بردن تسليحات كشتارجمعي بغداد عنوان شده است. اما اكنون مسئولين و دست اندركاران اقتصادي و سياسي درواشنگتن وكشورهاي رقيب ومتحد آمريكا برخلاف گذشته به طورآشكارازبرنامه هاي پرسود توسعه و بهره برداري از ذخاير غني نفت عراق پس ازسرنگوني احتمالي صدام سخن مي گويند.
به گزارش خبرگزاري جمهوري اسلامي از نيويورك گروهي از عراقي هاي مقيم خارج قراراست. دربروكسل يك نشست بين المللي براي بررسي آينده وضعيت صنايع نفت و انرژي عراق دردوران پس ازحكومت صدام برگزار كنند.
اين كنفرانس با همكاري و شركت مستقيم وزارت خارجه آمريكا و در چارچوب پروژه دردست اجراي دولت واشنگتن به عنوان «آينده عراق» برگزار مي شود. پروژه آينده عراق «طرحي است كه وزارت خارجه با همكاري وزارت دفاع و كاخ رياست جمهوري آمريكا ازسال گذشته با به كارگيري افراد وگروه هاي مخالف عراقي سرگرم پيش بردن آن مي باشد تا مقدمات استقرار يك دولت انتقالي را دربغداد و درصورت سرنگون كردن صدام فراهم كند.
مرحله اول اين پروژه شامل تشكيل هفت گروه كاري است تا مسايل گوناگون مربوط به قوه قضايي، امورمالي، مطبوعات و رسانه هاي عمومي، اصول مردم سالاري، آب و كشاورزي ومحيط زيست، بهداشت و خدمات انساني وسرانجام زير ساخت اقتصادي كشور را دردوران انتقالي پس ازصدام مورد بررسي قراردهند.
هريك از اين گروه ها طي يك سال اخير با كمك هاي دولت واشنگتن چندين جلسه درشهرهاي مختلف اروپا و آمريكا برگزاركرده اند. به عنوان مثال انجمن وكلاي عراقي با دريافت حدود 400 هزاردلار ازوزارت خارجه آمريكا پيش نويس قانون ومقررات دوره انتقالي را تدوين كرده است.
وزارت خارجه آمريكا نيز به ويژه درماه هاي اخير به استخدام عراقي هاي ناراضي براي به كارگرفتن آنها جهت به اجرا درآوردن «پروژه آينده عراق» سرعت بخشيده است.
وزارت خارجه آمريكا چهارشنبه گذشته آغاز مرحله دوم ازاين پروژه را اعلام كرد.
بنابراظهارات سخنگوي وزارت خارجه درمرحله دوم گروه هاي كاري جديد به بررسي مسايل مربوط به آموزش وپرورش، آوارگان داخلي، سياست خارجي وامنيت ملي، نهادها و سياست دفاعي، مطبوعات آزاد، جامعه مدني، مبارزه با فساد اقتصادي و درنهايت صنايع نفت و انرژي خواهند پرداخت كه ازجمله مهمترين مسايل براي آمريكا است.
گروه هاي كاري جديد قراراست درهفته هاي آينده تشكيل شوند.
نمايندگان وزارت خارجه و دولت آمريكا درنشست آينده ناراضيان عراقي دربروكسل نيز شركت خواهند داشت.
هزينه هاي اين گردهمايي ونشست هاي مشابه آن ازسوي وزارت خارجه وازمحل بودجه مصوب كنگره آمريكا براي سرنگون كردن حكومت صدام حسين تامين مي شود.
شركتهاي بزرگ نفتي اسپانيا، ايتاليا، فرانسه، چين و تركيه پس از سخنراني 21شهريورماه بوش در مجمع عمومي سازمان ملل متحد كه وي در آن تهديد به اقدام عليه عراق كرد موفق شدند قراردادهاي نفتي پرسودي با دولت بغداد منعقد كنند.
شركتهاي روسيه قبل از آنها قراردادهايي به ارزش تقريبي 40ميليارددلار براي استخراج نفت از حوزه هاي جنوبي عراق با دولت صدام منعقد كرده بود.
شركت نفتي بريتيش پتروليوم انگليس در هفته گذشته ضمن ابراز نارضايتي از توقف اجباري فعاليتهاي نفتي خود در عراق در سال هاي اخير اعلام كرد درصورت تغيير رژيم در بغداد آماده از سرگيري فعاليت در عراق است.
از سويي ديگر دكتر صالح الشيخي معاون سابق وزارت برنامه ريزي عراق و عضو فعلي شوراي رهبري «ميثاق ملي» مستقر در لندن به روزنامه ويندوزر گفته است پس از سرنگوني صدام «بايد در نظر گرفت كه چه كساني به آزادسازي عراق كمك كردند و چه كساني در زماني كه به آنها نياز داشتيم در طرف صدام قرار گرفتند».
اين نشريه هفته پيش از وي نقل كرد كه «واقعيت اين است كه بايد به انگليس و ايالات متحده امتيازات بيشتري بدهيم زيرا در موقع نياز پشتيبان ما بودند».
دكتر جان ريچتابلو رييس بنياد مطالعاتي صنعت نفت مستقر در نيويورك خاطرنشان مي كند يكايك شركت هاي بزرگ نفتي در جهان مشتاق دست گذاشتن بر حوزه هاي نفتي عراق هستند و فقط به دليل آثار سياسي آن با صراحت در اين باره صحبت نمي كنند.
او هفته پيش به روزنامه «دالاس نيوز» گفت: اگر آمريكا به نوعي اداره عراق را به دست گيرد در آن صورت بدون شك و ترديد شركتهاي آمريكايي فعاليت مجدد را در آن كشور آغاز خواهند كرد. ولي براي اين كار نيازي به بيرون راندن شركت هاي ديگر نيست. زيرا با توجه به وسعت بازار عراق امكان فعاليت براي همه وجود خواهد داشت.
«وارندلنگنكمپ» ازدانشگاه آمريكايي «تولسا» مي نويسد: منافع نفتي آن چنان زياد است كه مي تواند موجب ظهور دوره نويني از امپرياليسم اقتصادي شود كه براساس آن عراق از سوي قدرت هاي بزرگ به حوزه هاي نفوذ گوناگون تقسيم شود.
او مي افزايد: اگر فرض شود كه نيروهاي نظامي ايالات متحده در چند هفته آينده وارد عراق شوند بلافاصله شاهد فرود چند گردان از سربازان روسيه در عراق خواهيم بود كه علت حضور خود را به اصطلاح حمايت از اشغال عراق خواهند خواند.
پس از آن فرانسه و چين تصميم خواهندگرفت به كمك نيروهاي آمريكايي بشتابند.
ورود آمريكايي ها به تنهايي براي آن كشورها قابل تحمل و قبول نخواهدبود، زيرا منافع نفتي هنگفتي در گروي اين كار است.
«فاضل چلبي» معاون سابق وزارت نفت عراق و مدير مطالعات بين المللي انرژي درلندن درگفت وگو با نشريات انگليسي گفته است، شركت بريتيش پتروليوم داراي سابقه اي طولاني درعراق است و اشتياق آن شركت براي بازگشت به فعاليت هاي نفتي درعراق يكي ازدلايل دولت انگليس براي ملحق شدن به آمريكا دربرابر بغداد مي باشد.
وزارت خارجه آمريكا سعي دارد نقش خود دربرگزاري نشست آينده نفتي را دربروكسل بسيار اندك نشان دهد.
در واقع مقامات دولتي واشنگتن اصرار دارند كه هدف آمريكا از پيشبرد «پروژه آينده عراق» ايجاد يك دولت موقت و يا انتقالي و يا حل مسائل مربوط به جانشيني صدام نيست.
دولت بوش سعي دارد با فاصله گرفتن از معرفي خود به عنوان يك نيروي اشغالگر احتمالي درعراق، درصورت لشكركشي به بغداد آن را ائتلاف نيروها براي آزادسازي عراق وكمك به دولت جديد آن دربرقراري امنيت دركشور معرفي كند.
ژنرال كالين پاول در11مهرماه درگفت وگو با راديوي آمريكايي «نشنال پابليك» خاطرنشان ساخت: «به نظرمي رسد نيروهاي آمريكايي پس ازسرنگون شدن صدام بايد تا زمان استقرار يك نظام بهتر درعراق درآن كشور باقي بمانند.»