|
نگاه
روزنامه
ژاپني به
حضور روسيه
در بازار
انرژي آسيا و
اروپا نيروگاه
برق آبي با
لهجه روسي! امير هادي
تاجبخش
صادرات
انرژي و
دستيابي به
بازار برق
اروپا و
همچنين
برقراري
ارتباطات
انرژي با
صادر كردن آن
به شمال، شرق
و جنوب،
افزليش
توليد انرژي
از ميدان هاي
جديد،
استفاده از
مناطق غني از
ذخاير نفت و
گاز مثل شرق
سيبري،
منطقه خاور
دور، قطب
شمال و مناطق
اطراف درياي
خزر مي تواند
راهكاري
جديد براي
دستيابي به
آن هدف اصلي
باشد.
روزنامه
يوميوري
ژاپن در
گزارشي به
تلاش روسيه
در رسيدن به
صادرات
انرژي و
دستيابي به
سرمايه
گذاري هاي
خارجي و به
دنبال آن
ايجاد
فرصتهاي
بزرگ تجاري
براي ژاپن
پرداخته است
كه مي خوانيد. تا
امروز
صادرات
انرژي
روسيه،
اساسا يك
مقصد و هدف
اصلي را
دنبال مي كرد
كه آن هم
اروپا بوده
است. به همين
دليل گسترش
روابط روسيه
و اروپا در
زمينه
انرژي، اين
دو منطقه را
از نظر
اقتصادي به
يكديگر
وابسته كرده
است.
به گزارش
گروه نوآوري
ها و تحولات
جهاني شانا،
ديلي
يوميوري در
تحليلي جامع
در اين زمينه
مي نويسد: اين
وابستگي دو
جانبه،
همكاري
نزديك تري را
ميان اين دو
منطقه
مي طلبد. جنگ
در عراق تنها
به اثبات
مجدد موقعيت
حياتي و حساس
اين كشور در
اجلاس انرژي
اتحاديه
اروپا و
تاكيد بر
نيازهاي اين
منطقه، منجر
شد.
بعكس،
اتحاديه
اروپا به هيچ
وجه درصدد
پنهان كردن
اين واقعيت
نيست كه با
افزايش
ميزان
واردات و رشد
روزافزون
آن، وابستگي
اين اتحاديه
به روسيه
بيشتر و
بيشتر مي شود
و اتحاديه
اروپا مجبور
است برخي
محدوديت ها
را در اين
زمينه
بپذيرد.
اين در حالي
است كه
طراحان صنعت
انرژي روسيه
پيشنهاد
داده اند كه
با دستيابي
به بازارهاي
نفت و گاز
جديد در
منطقه آسيا –
اقيانوس
آرام، بويژه
در شمال شرق
آسيا، بايد
صادرات
انرژي از اين
كشور را
متنوع كرد.دولت
روسيه معتقد
است متنوع
بودن عرضه
انرژي با
صادر كردن آن
به شمال، شرق
و جنوب،
افزايش
توليد انرژي
از ميدان هاي
جديد،
استفاده از
مناطق غني از
ذخاير نفت و
گاز مثل شرق
سيبري،
منطقه خاور
دور، قطب
شمال و مناطق
قاره اي در
شمال و مناطق
اطراف درياي
خزر، مي
تواند
راهكارهايي
جديد در اين
زمينه باشد.
هم اكنون
اقتصادهاي
شمال شرق
آسيا و
احتمالا
آمريكا،
اهداف ديد
بالقوه
شركتهاي
بزرگ توليد
كننده و صادر
كننده نفت و
گاز طبيعي
روسيه هستند.
سياست هاي
اخير دولت
روسيه بيشتر
بر مبناي
حمايت از اين
اهداف،
برنامه ريزي
شده است. در مي
(ارديبهشت)
سال 2002، مسكو و
واشنگتن دور
جديد
مذاكرات
انرژي خود را
آغاز كردند.
چين، به خاطر
موقعيت
جغرافيايي
خود، در اين
ميان به
عنوان يك
واسطه براي
عبور خط لوله
از اين كشور،
با موفقيت مي
تواند اعمال
نظر كند.
يوميوري
ديلي در
ادامه مي
افزايد: در 30
مي (9 خرداد)،
در سن
پترزبورگ،
جونيچيرو
كويزومي،
نخست وزير
ژاپن و
ولاديمير
پوتين، رئيس
جمهوري
روسيه،
مذاكرات خود
را در خصوص
پروژه عظيم
خط لوله اي كه
قرار است از
آنگارسك تا
ناخودكا
ادامه يابد،
دنبال كردند.
همكاريهاي
انرژي به
مثابه بخشي
از طرحهاي
عملياتي
ژاپن – روسيه
تلقي مي شود
كه در ژانويه (ديماه)
سال 2003 به
تصويب طرفين
رسيد و
بتازگي نيز
وزارت انرژي
روسيه در
همين زمينه،
نشستهاي
مشاوره اي
ويژه اي در
سطح مقامات
عالي رتبه با
ژاپن، چين،
كره جنوبي و
مغولستان
ترتيب داد.
به نظر مي
آيد صادرات
انرژي به
شمال شرق
آسيا به يك
هدف اصلي
براي مسكو
تبديل شده
است. به بيان
ديگر، روسيه
قصد ندارد
صادرات
انرژي خود را
به اروپا
افزايش دهد.
برخلاف پيش
بيني ها از
جمله پيش
بيني هاي
آژانس بين
المللي
انرژي، طرح
جديد روسيه
براي بخش
توسعه انرژي
اساسا اين
تغييرات را
در اولويت
قرار داده و
راجع به آنها
بحث مي كند.
طرح جديد
روسيه شامل
اصلي ترين
اهداف
استراتژي
بخش انرژي
روسيه تا سال
2020 است كه در 22 مي
(اول خرداد)
امسال به
تصويب رسيد.
استراتژي
دولت روسيه
بر اين مبنا
استوار است
كه بر اساس يك
سناريوي
قابل قبول،
صادرات نفت
خام به منطقه
آسيا –
اقيانوس
آرام مي
تواند به 105
ميليون تن در
سال برسد كه
اين مقدار،
شامل 25 ميليون
تن نفت خامي
است كه قرار
است از ميدان
هاي برون
ساحلي
ساخالين
برداشت و
استخراج شود.
اين حجم عظيم
از نفت خام
حدود يك سوم
صادرات نفت
روسيه را در
سال 2020 تشكيل
خواهد داد.
اين طرح
شامل ساخت يك
خط لوله نفتي
است كه ميدان
نفت و گاز
يوروبچنو –
تاكهومسكو
در
كراسنويارسكي
كراي و ميدان
هاي نفتي
تالاكانسكو
و
وخنچونسكوي
در ياكوتيا
را به يكديگر
متصل مي كند.
بخش اصلي اين
خط لوله كه
قرار است
انتهاي آن به
آنگارسك،
نزديك
درياچه بيكل
ختم شود، از
پيش وجود
داشته است.
اكنون، با
پيشنهاد
اخير
كويزومي
مبتني بر
ساخت يك خط
لوله عظيم با
ظرفيت
سالانه 80
ميليون تن در
شرقي ترين
نقطه روسيه
در طول خط آهن
ناخودكا،
اين كشور
تلاش بيشتري
را در زمينه
عقد اين
قراردادها
آغاز كرده
است. از «تيندا»
نيز قرار است
يك خط لوله
كوچك تر با
ظرفيت 30
ميليون تن
ساخته شود كه
با چرخشي به
سمت جنوب، از
مرز چين نيز
عبور خواهد
كرد. هزينه
اين پروژه
حدود 9
ميليارد
دلار
برآورده شده
است. چنانچه
اين پروژه به
انجام رسد، 15
تا 20 درصد كل
توليد نفت
روسيه و 25 تا 35
درصد صادرات
نفت آن، راهي
بازارهاي
شمال شرق
آسيا خواهد
شد.
اكنون مي
توان
دريافت،
بعكس پروژه
هاي بسياري
كه براي
صادرات نفت
روسيه به
منطقه آسيا –
اقيانوس
آرام در دست
اقدام است،
ارزيابي
براي صادرات
گاز طبيعي از
اين كشور
بسيار
محافظه
كارانه
انجام مي شود
كه اين امر
خود منعكس
كننده موانع
بسيار بر سر
راه پروژه
هاي گازي است.
در حقيقت،
وابستگي
ژاپن و كره
جنوبي به گاز
طبيعي مايع،
براي بيشتر
منابع گاز
طبيعي روسيه
كه مي تواند
از طريق
احداث خظ
لوله از شرق
سيبري و
ياكوتيا
عرضه شود، يك
مانع بزرگ به
وجود آورده
است. بعلاوه،
دسترسي به
بازار جهاني
براي احداث
خط لوله گاز،
بدون تطبيق
با سياست هاي
داخلي ژاپن،
كره جنوبي و
چين، مطمئنا
چندان نتيجه
مثبتي
نخواهد داشت.
صادرات گاز
روسيه به چين
و شبه جزيره
كره از طريق
احداث خط
لوله هاي
مختلف تا سال
2020 مي تواند به
بالغ بر 25
ميليارد متر
مكعب برسد.
اين مقدار
بيشتر از حجم
گاز طبيعي
است كه كره
جنوبي در حال
حاضر به صورت
گاز طبيعي
مايع (ال.ان.جي)
از روسيه
وارد مي كند.
از نقطه نظر
فني، احداث
يك خط لوله
گاز براي
ارسال گاز به
كره جنوبي،
مي تواند از
كره شمالي هم
بگذرد، اما
مسيرهاي
ترانزيت
مناسب تري از
طريق عبور از
چين وجود
دارد كه
روسيه را به
تجديدنظر در
اين زمينه
واداشته است.
ساخت خط
لوله
زيردريايي
ديگري بين
ساخالين و
ژاپن –
سندايي يا
نيگيتا – نيز
از سوي شركت
اكسون موبيل
پيشنهاد شده
است. همچنين،
پروژه ال.ان.جي
ساخالين-2 تا
سال 2015،
سالانه قادر
به صدور حدود
12 ميليارد متر
مكعب ال.ان.جي
است. در كل،
سهم شمال شرق
آسيا از
صادرات گاز
روسيه تا سال
2020، به 15 تا 20
درصد خواهد
رسيد.
به بيان
ديگر،
احتمال كمي
وجود دارد كه
اروپا در اين
ميان بتواند
به ميزان
دلخواه خود
از گاز طبيعي
روسيه بهره
مند شود.
ناظران بين
المللي پيش
بيني كرده
اند كه روسيه
تا سال 2010 حدود 200
ميليارد متر
مكعب گاز به
اروپا صادر
مي كند كه اين
مقدار تا سال
2030 بالغ بر 244
ميليارد متر
مكعب خواهد
شد. براساس
ارزيابيهاي
دولت روسيه،
كل صادرات
گاز كشور از 185
ميليارد متر
مكعب در سال 2002
به 235 تا 245
ميليارد متر
مكعب در سال 2020
خواهد رسيد.
اين مقدار
شامل 160 تا 165
ميليارد متر
مكعب گاز
طبيعي است كه
مستقيما به
اروپا صادر
مي شود.
در ادامه
تحليل آمده
است: براي
ثابت نگاه
داشتن
تقاضاي
داخلي،
توسعه
صادرات و
نوسازي صنعت
انرژي
روسيه، اين
كشور براي 2
دهه آينده،
دست كم به 620
ميليارد
دلار سرمايه
گذاري نياز
دارد كه از
اين مقدار، 260
ميليون دلار
تا 300 ميليون
دلار بايد
پيش از سال 2010
تا 2012 باشد.
بيشتر اين
سرمايه
گذاري ها
بايد از
شركتها و
موسسات
خصوصي و يا از
طريق گرفتن
وام تامين
شود.
تنها
كنسرسيوم
هاي بين
المللي
ساخالين-1 و
ساخالين-2، كه
شركتهاي
ژاپني در آن
سهيم هستند،
قصد دارند طي
يك دهه
آينده، 25
ميليارد
دلار در اين
پروژه ها
سرمايه
گذاري كنند.
اين در حالي
است كه برخي
از پروژه هاي
نفت و گاز در
منطقه
ساخالين،
هنوز در
مرحله ساخت
است و به 30 تا 50
ميليارد
دلار سزمايه
گذاري ديگر
نياز دارد.
بريتيش
پتروليوم در
كارهاي
حفاري،
استخراج و
بهره برداري
براي سزمايه
گذاري در
پروژه هاي
ساخالين-4 و
ساخالين-5،
همكاري
نزديكي با
شركت دولتي
رزنفت دارد.
بريتيش
پتروليوم
تصميم گرقته
است كه حدود 7
ميليارد
دلار در يك
شركت تازه
تاسيس با
مشاركت تي. ان.
كي، يكي از
بزرگترين
شركتهاي نفت
روسيه، براي
حضور در
ميدان هاي
نفتي شرق
سيبري،
سرمايه
گذاري كنند.
در اين ميان،
پروژه خط
لوله انتقال
نفت به
ناخودكا را
كه بانك
ژاپني براي
همكاري هاي
بين المللي
با بهره كم به
آن وام داده
است، مي توان
از سرمايه
گذاري هاي
معقول در اين
زمينه ناميد.
تمامي اين
سرمايه
گذاري ها كه
بايد از
توسعه
زيرساخت هاي
انرژي در
كشور حمايت
كنند، مي
تواند
فرصتهاي
بزرگ تجاري
براي ژاپن
ايجاد كند.
سرمايه
گذاران و
كارخانجات
تهيه
تجهيزات و
لوازم مي
توانند از
زير ساخت
نيروگاه هاي
جديد و
نوسازي و
بازسازي
تاسيسات
موجود و نيز
هدايت بخشي
انرژي روسيه
به سمت
افزايش بهره
وري و ارزش
افزوده،
بخوبي منفعت
ببرند. با اين
حال، دولت
مسكو، توسعه
صنايع انرژي
كشور را
بيشتر در جهت
پيشرفت در
مسائل فني و
حرفه اي و
تحقيقات
موثر در اين
زمينه كه
قادر به كاهش
هزينه هاي
پروژه و
افزايش
بازده انرژي
باشد، مي
بيند.
يوميوري
ديلي در
انتهاي اين
مقاله مي
افزايد:
ارتباطات و
همكاري هاي
مرزي در
زمينه
انرژي، با
پيش بيني
صادرات برق
به چين و كره،
از جمله
اهداف
بلندمدت
روسيه است كه
با دقت زيادي
آن را بررسي
مي كند. بازار
برق اروپا و
ارتباطات
انرژي ميان
روسيه و ديگر
كشورهاي
آسيايي، از
اهداف اوليه
اين كشور
محسوب مي
شوند و روسيه
قصد دارد در
كوتاه مدت
اين مهم را به
انجام
برساند و
بازار آسيا و
اروپا را در
دست گيرد.
توان بالقوه
و منحصر به
فرد نيروي
هيدروالكتريك
روسيه، فرصت
مناسبي براي
پروژه هاي
پيشنهادي در
زمينه هاي
اقتصادي و
زيست محيطي
است.
در پايان
اين تحليل
آمده است: به
نظر مي آيد
طرحهاي
پيشنهادي
براي توسعه
بخش انرژي
شامل نيروي
بالقوه اي
براي سزمايه
گذاري هاي
خارجي است.
اين سرمايه
گذاري ها،
فرصتهاي
جديد تجاري
براي شركتها
و سرمايه
گذاران
ژاپني، كره
جنوبي،
آمريكا و چين
فراهم مي كند.
به بيان
ديگر،
همكاري هاي
مرزي با
كشورهاي
حوزه شمال
شرق آسيا در
زمينه
انرژي، بر
بخش توسعه
انرژي در شرق
روسيه
متمركز شده
است كه در
نهايت به
افزايش
امنيت مسائل
اقتصادي در
منطقه،
افزايش
رقابتهاي
بين المللي و
ثبات سياسي
در كل منطقه
آسيا –
اقيانوس
آرام منجر
خواهد شد. |